Czy pracodawca może odmówić udzielenia urlopu?

Czy pracodawca może odmówić udzielenia  urlopu wypoczynkowego?

Urlop wypoczynkowy przysługuje pracownikowi w każdym roku – jest on odpłatny i nieprzerwany. Czy pracownik może jednak sam wybrać sobie dowolny termin urlopu? Okazuje się, że nie – zależy to także od pracodawcy. Ale zacznijmy od początku. Jeśli jesteś zatrudniony na umowę o pracę i pracujesz krócej niż 10 lat przysługuje Ci 20 dni urlopu wypoczynkowego w ciągu roku. Jeśli przepracowałeś więcej niż 10 lat – przysługuje Ci 26 dni.

palmy

Jeśli zaczynasz pierwszą pracę, to w pierwszym roku kalendarzowym uzyskujesz prawo do urlopu z upływem każdego miesiąca pracy, w wymiarze 1/12 wymiaru urlopu, który przysługiwał Ci będzie do wykorzystania po przepracowaniu roku.

Ustawodawca uprzywilejował więc pracownika, umożliwiając mu odpoczynek i dając czas np. na wspólny wyjazd z rodziną.

Wyobraź sobie jednak sytuację, w której zaplanowałeś wycieczkę, wykupiłeś w biurze podróży najlepszą ofertę, udajesz się do pracodawcy z podaniem o udzielenie urlopu, a pracodawca Ci odmawia.

Czy ma do tego prawo? Niestety tak i to nawet wtedy, kiedy wpisałeś swój urlop do planu urlopowego, który funkcjonuje w Twoim zakładzie pracy. Plan taki nie wiąże pracodawcy, ale pomaga mu jedynie w rozeznaniu się kto i kiedy chciałby pójść na urlop.

zaroiobny-pan

Pracodawca może nie udzielić pracownikowi urlopu w wybranym przez niego terminie, jeżeli wiązałoby się to dla niego z nadmiernymi utrudnieniami których nie mógł przewidzieć. Utrudnienia te mogą przejawiać się np. w postaci niemożności znalezienia zastępstwa z powodu dużej zachorowalności wśród pozostałych pracowników.

Należy jednak pamiętać, że pracodawca może nie uwzględnić podania pracownika o urlop tylko w wyjątkowych sytuacjach, które wiążą się z okolicznościami których nie mógł przewidzieć. Decyzja pracodawcy musi być więc obiektywnie uzasadniona.

Pracodawca teoretycznie mógłby przesuwać udzielenie pracownikowi urlopu aż do końca roku z uzasadnionych przyczyn, ale w końcu musiałby go udzielić. W danym roku kalendarzowym przysługuje Ci prawo do urlopu, którego termin pracodawca może przesunąć, ale nie może go w ogóle nie udzielić.

Co zrobić w sytuacji, kiedy pracodawca nie chce zgodzić się na urlop wypoczynkowy, a Ty pilnie potrzebujesz kilku wolnych dni?

Wyjściem z sytuacji może być tzw. urlop na żądanie, który przysługuje w wymiarze 4 dni w roku kalendarzowym, ale pracodawca nie może odmówić jego udzielenia.

Ponadto pracodawca nie odmówi urlopu wypoczynkowego jeżeli domagasz się o udzielenie go bezpośrednio po zakończeniu urlopu wychowawczego lub rodzicielskiego.

Podobnie przedstawia się sytuacja, kiedy jesteś pracownikiem, który nie ukończył 18 roku życia, uczysz się i chcesz wziąć urlop w czasie wakacji. Wtedy pracodawca także nie może odmówić udzielenia urlopu.

zly-szef

Teoretycznie może zaistnieć również taka sytuacja, w której pracodawca zgodził się na urlop, Ty zaplanowałeś już wyjazd i wykupiłeś ofertę w biurze podróży i w ostatniej chwili niemal wszyscy pozostali pracownicy stali się niezdolni do pracy. Pracodawca nie ma wyboru i jest zmuszony zażądać abyś jednak przełożył urlop, ma on do tego prawo, ale w takim przypadku jest on zobowiązany zwrócić koszty, które zostały przez ciebie faktycznie poniesione w związku z zaplanowanym urlopem.

Czy pracodawca może zmusić Cię do urlopu?

Zasadniczo pracodawca nie może zmusić pracownika do wykorzystania urlopu w określonym terminie. Urlop jest przywilejem pracownika i tylko on może decydować, czy chce go wykorzystać. Jednakże od tej zasady istnieją wyjątki. Pierwszy z nich dotyczy okresu wypowiedzenia, kiedy to pracodawca może wydać decyzję o wysłaniu pracownika na urlop, a pracownik musi się takiej decyzji podporządkować.  Drugim wyjątkiem jest sytuacja, w której pracodawca żąda, aby pracownik wykorzystał urlop zaległy.

W innych przypadkach pracownik nie musi godzić  się na wyznaczony przez pracodawcę termin urlopu.

Lidia Bagińska

645total visits,8visits today

Lidia Bagińska

Adwokat, były Sędzia Trybunału Konstytucyjnego, sędzia Sądu Arbitrażowego przy Krajowej Izbie Gospodarczej w Warszawie. Wykładowca akademicki w Europejskiej Szkole Prawa i Administracji w Warszawie. Wykładowca na aplikacji adwokackiej w Okręgowej Radzie Adwokackiej w Warszawie z zakresu prawa konstytucyjnego, prawa międzynarodowego w zakresie skargi do Europejskiego Trybunału Praw Człowieka w Strasburgu, prawa wekslowego i czekowego, prawa cywilnego, prawa gospodarczego, prawa handlowego, prawa bankowego, prawa papierów wartościowych, prawa upadłościowego i procedury cywilnej. Członek Komisji Egzaminacyjnych przy Ministrze Sprawiedliwości na zawodowym egzaminie adwokackim z zakresu prawa gospodarczego i prawa cywilnego. Autorka wielu książek prawniczych z zakresu prawa cywilnego: Skarga konstytucyjna, Prawo wekslowe i czekowe - komentarz, Skarga kasacyjna w postępowaniu cywilnym, Skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia

2 thoughts on “Czy pracodawca może odmówić udzielenia urlopu?

  • 4 lutego 2017 at 17:16
    Permalink

    Moj pracodawca wyslal mnie na urlop w okresie wypowiedzenia bo nie chcial placic ekwiwalentu. Niestety zgodziłem się 🙁 Gdybym to wcześniej przeczytał to bym wiedział

    Reply
  • 9 stycznia 2017 at 14:42
    Permalink

    Dziękuję. Bardzo pomocny artykuł

    Reply

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *